Polska Stolica Kultury 2030. Ministerstwo Kultury zapowiada konkurs dla miast do 500 tysięcy mieszkańców

Ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska ogłosiła 28 października 2026 roku kontynuację programu Polskie Stolice Kultury i przedstawiła założenia konkursu na Polską Stolicę Kultury 2030. Program powstał w 2024 roku jako pilotaż po konkursie na Europejską Stolicę Kultury 2029, który wygrał Lublin. Tytuł Polskiej Stolicy Kultury otrzymały kolejno pozostałe miasta finałowe: Bielsko-Biała (2026, program „Tkamy dobrostan”), Katowice wraz z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią (2027, „Play!”) i Kołobrzeg (2028, „I Sea You”).

Konkurs jest skierowany do miast liczących nie więcej niż 500 tys. mieszkańców, które nie miały dotąd tytułu Europejskiej ani Polskiej Stolicy Kultury. Miasta będą mogły startować samodzielnie albo w konsorcjum z samorządowymi instytucjami kultury lub organizacjami pozarządowymi. Konkurs będzie dwuetapowy:

  • Etap pierwszy: miasta przedstawią wizję rozwoju przez kulturę — cele, lokalny potencjał, wstępne koncepcje programu oraz założenia organizacyjne i finansowe. Niezależna komisja ekspertów wyłoni najwyżej pięciu finalistów; każdy otrzyma 100 tys. zł dotacji rozwojowej z ministerstwa oraz wsparcie w programie rozwojowym Narodowego Centrum Kultury (szkolenia, warsztaty, doradztwo).

  • Etap drugi: finaliści przygotują szczegółowe programy z diagnozą lokalnych potrzeb, programem wydarzeń, działaniami edukacyjnymi i społecznymi, partnerstwami, budżetem i harmonogramem. Komisja odwiedzi miasta i wybierze Polską Stolicę Kultury 2030.

Laureat otrzyma z ministerstwa do 10 mln zł, co może pokryć najwyżej 60 procent kosztów kwalifikowalnych programu; co najmniej 40 procent musi pochodzić z innych źródeł. Pierwszy etap konkursu ruszy w pierwszej połowie 2027 roku, a jego rozstrzygnięcie zaplanowano do końca 2028 roku. Kolejne edycje mają się odbywać co dwa lata — konkurs na Polską Stolicę Kultury 2032 ministerstwo zapowiada na 2029 rok.

Założenia konkursu zostaną omówione z samorządami 2 grudnia 2026 roku w Katowicach podczas międzynarodowego seminarium „Polskie Stolice Kultury – nowe otwarcie”, poświęconego projektowi regulaminu. Udział wymaga wypełnienia formularza zgłoszeniowego.

„Jestem przekonana, że o dostępie do kultury nie może decydować nasz kod pocztowy” — mówiła podczas konferencji Marta Cienkowska.

Źródło: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego; Portal Samorządowy.